โครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ระดับปฐมวัย 

          แนวทางการประเมินเพื่อรับตราพระราชทาน"บ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย” ระดับปฐมวัยปีการศึกษา 2566                                                                                                                                                                 

          สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ร่วมกับมูลนิธิสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาและเครือข่ายโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทยได้ดำเนินโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ระดับปฐมวัย ตั้งแต่ ปี 2554 – ปัจจุบัน เพื่อปลูกฝังนิสัยรักวิทยาศาสตร์ให้กับเด็กนักเรียนระดับปฐมวัยได้อย่างมีประสิทธิภาพปัจจุบันมีโรงเรียนเข้าร่วมโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ระดับปฐมวัยจำนวย 9 รุ่นโดยในแต่ละปีโรงเรียนในโครงการจะได้รับการประเมินเพื่อรับตราพระราชทาน"บ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย” ระดับปฐมวัยตามเกณฑ์ของโครงการ คือการทำกิจกรรมบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย อย่างน้อย 20 กิจกรรมการประเมินโครงงานและการจัดทำคลิปvdo สรุปการดำเนินโครงงานฯในระดับสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาและสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน

          ในปีการศึกษา 2566 คณะกรรมการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทย ระดับปฐมวัยได้มีมติให้ดำเนินการปรับเปลี่ยนเกณฑ์การประเมินเพื่อขอรับตราพระราชทาน"บ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย”ระดับปฐมวัย ให้เหมาะสมกับบริบทการดำเนินงานใน 3ด้าน ดังนี้                                                                                                                                                         

            1. เด็กนักเรียนทุกคนตั้งแต่ระดับอนุบาล2 ให้ทำกิจกรรมตามโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ไม่ต่ำกว่า 10กิจกรรมต่อระดับชั้น โดยทุกระดับชั้น รวมกันไม่ต่ำกว่า 20 กิจกรรม หรือมากว่า ในแต่ละปีการศึกษา ต่อ 1 โรงเรียน                                          

            2. การทำโครงงานโดยใช้กระบวนการสืบเสาะ 6 ขั้นตอนของเด็กปฐมวัยตามแนวทางบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทย อย่างน้อย 1 โครงงานต่อ 1 โรงเรียน และจัดทำคลิป vdo สรุปการดำเนินโครงงานฯของเด็กปฐมวัย                     

            3. การดำเนินงานโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ระดับปฐมวัยในโรงเรียนในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา จันทบุรี เขต 1 ผู้นำเครือข่ายท้องถิ่น (LN) ,วิทยากรท้องถิ่น (LT) และคณะกรรมการที่ได้รับการแต่งตั้งจาก สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาจันทบุรี เขต 1 เป็นผู้ประเมินโดยการประเมินจะถือเป็นที่สิ้นสุดในระดับเขตพื้นที่การศึกษา                                                                                                                                                                         

            4. ผู้บริหารสถานศึกษาตอบแบบสอบถามแนวทางการดำเนินโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทยระดับปฐมวัย

 -------------------------------------------------------------------------

เลาะ… "บ้านนักวิทย์น้อย” กระตุ้น "เด็กปฐมวัย” กล้าคิดกล้าถาม

          โครงการ "บ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทย”ระดับปฐมวัย เป็นโครงการตามพระราชดำริสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้ากรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงพระกรุณาพระราชทานให้คณะกรรมการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยประเทศไทย นำไปพิจารณาริเริ่มดำเนินการนำร่องในประเทศไทย โดยพระองค์ท่านได้ทอดพระเนตรตัวอย่างโครงการเมื่อคราวเสด็จพระราชดำเนินเยือนประเทศเยอรมันนีปี พ.ศ.2552ซึ่งพบว่าเป็นโครงการด้านการศึกษาในระดับปฐมวัยที่ใหญ่ที่สุดที่ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีและเป็นแนวทางการพัฒนาการเรียนการสอนวิทยาศาสตร์สำหรับเด็กปฐมวัยที่มีประสิทธิภาพโดยโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ระดับปฐมวัยได้ออกแบบการทดลองและกิจกรรมอย่างเป็นขั้นตอนและชัดเจนเพื่อให้เด็กได้เรียนรู้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น นอกจากนี้ยังเน้นกิจกรรมที่เด็กสามารถทำการทดลองจากการปฏิบัติด้วยตนเอง( Hand on ) เด็กสามารถเรียนรู้ได้จากการสังเกตด้วยประสาทสัมผัส และคำถามต่างๆที่เด็กสงสัย ตลอดจนการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างเพื่อนในห้องเรียน ได้เรียนรู้เกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมที่อยู่รอบตัวและที่สำคัญเมื่อสถานการณ์ หรือสภาพแวดล้อมเปลี่ยนไปจากเดิม เด็กๆ สามารถนำประสบการณ์ที่ได้รับไปประยุกต์ใช้ในเหตุการณ์ใหม่ได้กระบวนการเรียนรู้จะเน้นการเรียนรู้ที่เด็กกับครูผู้สอนเรียนรู้ร่วมกันมีความสุขและสนุกกับการเรียนรู้การส่งเสริมให้เด็กได้ทำโครงงานวิทยาศาสตร์ด้วยตนเอง สามารถเริ่มจากโครงงานเล็กๆและพัฒนาให้กลายเป็นโครงงานวิทยาศาสตร์ที่ใหญ่ขึ้นได้โดยอาจจะทำการศึกษาทดลองในระยะเวลาที่นานขึ้นและอาจพัฒนาสื่อการเรียนการสอนที่หลากหลายแตกต่างกันไปนับว่าเป็นการส่งเสริมการเรียนวิทยาศาสตร์ระดับรากฐานและสร้างพื้นฐานการเรียนรู้ของเยาวชนไทยและเพื่อพัฒนาเยาวชนไทยให้มีความรู้ความเข้าใจทางด้านการศึกษาเกี่ยวกับวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมให้สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบันของโลกที่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลาอีกทั้งเป็นการยกระดับการศึกษาไทยให้มีการพัฒนาเทียบเท่านานาอารยประเทศ

          จากวันนั้นจนถึงวันนี้ ได้เห็นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในเด็กปฐมวัยซึ่งที่ผ่านมาการเรียนการสอนเป็นแบบค่านิยมเดิมๆ เรียนแบบท่องจำ ปัจจุบันเปลี่ยนมาเป็นเรียนปนเล่น กิจกรรมตามโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อยก็เช่นกันส่งเสริมให้เด็กปฐมวัยสนุกกับการเรียนรู้ โดยเฉพาะวิทยาศาสตร์สำหรับเด็กปฐมวัยมีการหยิบเอาวิทยาศาสตร์ใกล้ตัวมาสอนให้เด็กปฐมวัยได้เรียนรู้จากการลงมือปฏิบัติจริงการส่งเสริมให้เด็กปฐมวัยทำกิจกรรมตามโครงการบ้านนักวิทยาศาสตร์น้อย ประเทศไทย ไม่ได้คาดหวังให้เด็กต้องฉลาดแต่ต้องการให้เด็กรู้จักการตั้งคำถาม โครงการนี้ทำให้เด็กได้พัฒนาด้านสติปัญญาร่างกาย สังคม อารมณ์-จิตใจ ผลที่ได้ คือ เด็กเรียนอย่างมีความสุข สนุกสนานมีพัฒนาการที่ดีขึ้น เกิดความกล้าที่จะถาม ได้พัฒนาทักษะทุกด้าน ทั้งการสังเกต จำแนกเปรียบเทียบ เด็กได้ลงมือทำ เข้าใจ และมีความพร้อมที่จะไปต่อยอดต่างๆ ได้ ที่สำคัญเห็นได้ชัดว่าเด็กมีกระบวนการเป็นขั้นตอนมีวิธีการแก้ปัญหา และนำไปใช้ได้จริงในชีวิตประจำวัน โครงการนี้ดีสำหรับเด็กปฐมวัยเพราะเป็นช่วงเริ่มต้นของพัฒนาการต่างๆ ทำให้เด็กมีความทรงจำที่ดีกับวิทยาศาสตร์ เพราะเด็กได้พัฒนาทั้งด้านวิทยาศาสตร์และชื่นชอบในธรรมชาติ สำหรับผลที่ได้รับคือเด็กชอบ สนใจในวิทยาศาสตร์เกิดความอยากรู้ กล้าคิด กล้าทำ กล้าแสดงความคิดเห็น มีจินตนาการ สามารถนำไปใช้ในการเรียนรู้ในชั้นเรียนต่อไป